‘Hallo meisje, jij bent leuk’. Of: ‘you are beautiful’. Ouders en dochters uit Sint Jacobiparochie kunnen het niet meer horen. Ze zijn het aanspreken, aanstaren en aanraken door jonge, mannelijke bewoners van het azc in Sint Annaparochie meer dan zat. ,,Straks sta ik niet meer voor mezelf in.’’
Tamara Veen is moeder van een tienerdochter en vreest ,,straks’’ niet meer voor zichzelf in te staan. ,,We kunnen wel stil blijven en afwachten, maar dan gaat de overlast gewoon door. We zijn bang voor de zomer, als onze meiden rokjes en jurkjes aanhebben. Wie weet hoe die jongens dan reageren?’’ Een andere moeder: ,,Daarom zijn we hier.’’
En hier, dat is mfc ‘t Beerdhuus in Sint Jacobiparochie. Vijftien mensen – vaders, moeders, dochters en voorzitter Marcel van der Vaart van Plaatselijk Belang Sint Jabik, zijn naar het dorpshuis gekomen om met de Leeuwarder Courant over de aanhoudende problematiek te praten.
Problematiek die zich voordoet in de bus, op het fietspad langs het azc tussen Sint Jacobiparochie en Sint Annaparochie en in de beide dorpen.
Drie meiden uit Sint Jacobiparochie hebben recentelijk aangifte gedaan bij de politie, omdat ze lastig zijn gevallen door jongens uit het azc, zogeheten alleenstaande minderjarige vreemdelingen (amv’ers). Nog eens twintig deden bij Plaatselijk Belang Sint Jabik melding van hinderlijk gedrag.
Voorzitter Van der Vaart ving dusdanig vaak geluiden op over hinderlijk gedrag dat hij meisjes en hun ouders vroeg de voorvallen aan hem door te geven. Hij stelde een lijst op en stapte ermee naar gemeente Waadhoeke en de wijkagent. ,,Ik dacht: hier moet ik wat mee, dit kan zo niet langer.’’
Sinds twee jaar worden in het azc in Sint Annaparochie ook amv’ers opgevangen. 44 zijn daar momenteel gehuisvest, variërend tussen 12 en 20 jaar. Ze zijn allen van het mannelijk geslacht, doorgaans vooruitgestuurd door hun familie met als doel gezinshereniging aan te vragen, en worden opgevangen in caravans.
De omgeving van het opvangcentrum lijkt de dupe te worden van het gebrek aan ouderlijk gezag. Ouders maken zich zorgen over de veiligheid van hun kinderen en meiden voelen zich niet meer veilig in hun woonomgeving, zoals de dochter van Eric en Tamara Veen.
Elke ochtend, als het tegen twintig over zeven is en ze haar schoenen aantrekt, schiet die knoop weer in haar maag. ,,Shit, nu moet ik weer in de bus langs het azc’’, denkt het blonde meisje dan. En niet zonder reden. In die bus is ze meerdere malen lastiggevallen door jongens uit het azc, vertelt ze. Die nemen net als zij ook dagelijks bus 70 naar Leeuwarden, want de amv’ers volgen onderwijs in de Internationale Schakelklas (ISK).
Ook al geeft ze aan er niet van gediend te zijn, jongens blijven haar aanspreken, aanraken, foto’s van haar maken en zelfs achtervolgen tot aan school.
In november vorig jaar werd ze in de bus betast. Vader Eric ging vervolgens met zijn dochter naar het azc om het COA hiervan op de hoogte te stellen. ,,Daar zeiden ze ons dat ze het intern gingen oplossen. Ons werd gevraagd niet naar de politie te gaan.’’
Maar er zijn ook volwassen mannen die haar benaderen, zegt de dochter. ,,Een man ging voor mijn vriendin en mij in de bus zitten, bleef de hele tijd naar achteren kijken en zei: ‘hallo meisje, jij bent leuk’.’’
Ouders geven hun dochters instructies voor in de bus. Zo hebben ze liever niet dat de meisjes alleen in de bus stappen. Is er geen reisgenoot, dan moeten de meiden naast iemand anders plaatsnemen, liefst zo dicht mogelijk bij de chauffeur. ,,Dan kan er geen amv’er naast ze komen zitten’’, legt een moeder uit.
De Sintjabuursters kennen meiden die een andere lijn richting Leeuwarden pakken, eentje die in verschillende dorpen stopt, maar niet langs het azc gaat. De 25 minuten extra reistijd nemen ze op de koop toe. Maar ook jongens mijden het opvangcentrum, vertelt een moeder. Haar zoon werd afgelopen voorjaar in zijn rug gestoken door een amv’er, de jongen gaat een confrontatie liever uit de weg.
Een dochter van Marc Hettinga werd eens door een bewoner van het azc vanuit de bus tot aan huis gevolgd. Hij ging met beelden van de betreffende man naar het COA, maar vond daar volgens eigen zeggen geen gehoor. ,,De volgende dag fietste hij weer langs ons huis.’’
Een moeder zegt altijd met haar dochter naar school in Sint Annaparochie te fietsen als er geen dorpsgenoten meegaan, zodat het meisje niet alleen langs het azc hoeft. ,,Meestal combineer ik zo’n ritje met boodschappen of zo.’’
Fietsen over het fietspad langs het azc boezemt meiden angst in, zeggen ze. Een meisje werd eens staande gehouden door vier knapen. ,,Ze zeiden tot twee keer toe: ‘you are beautiful’, staarden me aan en lachten. Toen ben ik maar over de weg gefietst.’’ Als ze erlangs gaat, draagt ze een zonnebril en capuchon. ,,En ik zet mijn resting bitch face (boze blik, red.) op.’’ Meiden zeggen weleens te zijn vastgepakt als ze langsfietsen en ook worden ze achtervolgd.
Tijdens hun weekendbaan in plaatselijke winkels laten amv’ers hen niet met rust. Dan spreken de jongens hen aan en maken ze foto’s. Bij het voetballen gaan kleedkamerdeuren tegenwoordig op slot, zodat de meiden ongehinderd kunnen douchen. Het is voorgekomen dat mannelijke azc’ers de ruimte binnendrongen of deuren opentrokken.
Paul de Cock, FNP’er in Waadhoeke, vraagt zich af of Sint Annaparochie wel geschikt is om amv’ers op te vangen. ,,Kun je die jeugd die hulp nodig heeft de benodigde hulp bieden?’’
Van der Vaart heeft inmiddels contact over de overlast gehad met de gemeente en het COA. De instanties reageerden geschokt, aldus de voorzitter. Locoburgemeester Kees Arendz beaamt dit. ,,It is weardeleas dat dit gebeurt’’, zegt hij. ,,Dat famkes lestichfallen wurde, is absolút not done . ’’
Het COA geeft aan dat het signalen heeft ontvangen over de problemen met de bus in Sint Annaparochie. ,,Sinds een aantal weken rijden er elke dag medewerkers mee naar de scholen in Leeuwarden. Er zijn daarna geen meldingen van incidenten in de bus binnengekomen’’, aldus woordvoerder Jolanda Bolt.
Bij het sporten gaat begeleiding mee, aldus Bolt, en zijn er geen signalen dat er zich onregelmatigheden voordoen. ,,Van de andere geschetste problemen, op het fietspad en nafluiten (roepen) bij de ingang van het azc, zijn bij ons geen meldingen binnengekomen.’’
En wat rechtstreekse meldingen van dorpelingen aan het azc betreft: ,,Klachten die bij ons binnenkomen van omwonenden nemen we zeer zorgvuldig in behandeling.”
Gemeente en COA willen nu samen stappen zetten. ,,Wy wolle dat it COA der stranger en sterker op sit, dat amv’ers korrektheid bybracht wurdt en der moatte moetings komme tusken de azc-jeugd en de jongerein út de doarpen’’, legt Arendz uit.
Waadhoeke heeft het COA geen ultimatum gesteld en evenmin gedreigd met sluiting. ,,It oantal docht der net ta. At der mar in pear sitte, kinne dy ek foar oerlêst soargje. De plegers moatst oanpakke.’’
Hij roept mensen op overlast te melden. Ook het COA benadrukt dit. ,,Zodat wij weten wat er speelt en waar we gerichte acties op kunnen zetten’’ aldus Bolt. Plaatselijk Belang-voorzitter Van der Vaart hoopt dat de meiden die zich bij hem meldden zich ook tot de politie gaan richten.
De aanwezigen in ‘t Beerdhuus wachten af wat de maatregelen gaan brengen. Uiteraard zijn ze blij dat de overlast door amv’ers wordt erkend. Maar of de overeengekomen aanpak gaat werken, is afwachten. De ouders blijven ondertussen waakzaam als altijd. ,,Nog één vinger naar mijn dochter en ik ga helemaal los. Dan sta ik niet meer voor mezelf in’’, zegt Tamara Veen.
Niet alle ouders wilden met hun naam in de krant. De namen van hun kinderen zijn op hun verzoek weggelaten, maar bij de redactie bekend.
Bron Leeuwarder Courant